Ceviz ağaçları ; toprak bakımından seçici olmamakla
beraber taban suyu seviyesi kışın 2,5-3m.’den yukarı çıkmayan , fazla su
tutmayan gevşek, süzek, çakıllı,alüvyial topraklardan hoşlanır.Cevizin kirece dayanıklılığı fazla dır.Yüksek taban suyu
ceviz ağacının gelişmesinin aksamasına, yaprak ların damar aralarının açık
yeşil, damarlarının kahverengi renk almasına , |
|
sürgün uçlrının kurumasına , bir
kaç yıl içersindede ağacın kurumasına yol açar.Ceviz bahcesi aşılı fidanlarla
tesis edilir.Sulama imkanı olmayan yerlerde çöğürler ,arazideki yerlerinde
yerleştirilip sonra aşılanırlar.Dikim aralıkları zayıf topraklarda ve yamaç
arazilerde 10X10 m.;kuvetli , taban yerlerde ise dikim aralığı 12-14 m olarak
ayarlanmalıdır. |
Fidanlar 60cm.çap ve 60cm .derinlikte açılacak çukura
dikileceklerdir.Çukurun dibine 100-150’şer gram süper fosfat ve potasyum sülfat
gübreleri konulduktan sonra çukurdan çıkan toprağa yanmış hayvan gübresi
karıştırılarak , fidanlar aşı noktası dışarda kalacak şekilde dikilmeli, yanına
dikilecek hereğe bağlanmalıdır.Aşılı fidanlar 4-5 yaşından itibaren verime
başlar.Dikim aralıklarını ise 10-12 yaşından sonra doldururlar.Bu zaman zarfında
ara ziraatı yapılabilir.( vişne,uygun yerlere fındık,taban yerlerde tek yıllık
bitki.)Ceviz ağacının en iyi anlaşacağı kültür bitkisi asmadır. Fidanların ilk
dikim yılında ve imkan bulunan yerlerde yılda en az bir defa sulama yapılır.
Sonbaharda bir defa derin ,ilkbaharda torak zemininin uygun olduğu dönemde
yüzlek sürüm yapılır.Fidanlar dikimde 4-5 göz üzerinden budanırlar .İlk yılın
kış budamasında doruk dal 180cm’den kesilr. Doruk dalın tepe kısmına yakın
boyunlu gözler koparılır. Seçilen ilk ana dalın altındaki kuvvetli sürgünlerde
uç alma yapılır. Ancak HARTLEY gibi terminal tomurcukları verimli olan
çeşitlerde uç alma yapılmaz. ÜRÜN BUDAMASI : Ceviz ağaçlarında verimi artırmak
üzere taç içerisini sıklaştıran fazla kalınlaşmamış dallar dipten, taç yüzeyini
oluşturan dallar da 2-3 yıllık dal seviyelerinden budanarak seyreltimelidir.
Ürün budamasında daima çıkarılan dalın kalınlığının bırakılan daldan ince
olmasına özen gösterilmelidir.Ceviz ağacı 100-150 sene gibi ömre
sahiptir.Tekniğine uygun tesis edilmiş bahçelerde ağaç başına verim 120-150kg
olmaktadır.STANDART CEVİZ ÇEŞİTLERİNDE ARANAN ÖZELLİKLER:Ağacın erken meyveye
yatması,Periyodisite göstermemesiAğacın verimli olması Soğuklar ve güneş
yanıklığına karşı dayanıklı olması,Ağacın sağlıklı bir gelişme göstermesi
,hastalık ve zararlılara karşı dayanıklı olması, Meyve iriliği, tüketimi taze
olarak yapılacak ceviz tipleri için çok iri (çap ortalaması38.1mm.’den büyük)
kurutmalık cevizler için iri-orta (çap ortalaması 29.1mm.’den büyük) meyve şekli
düzgün oval; iriliği mütecanis, kabuklu tane ağırlığı 10g’ dan fazla olması
gereklidir. Meyve kabuğu açık ve parlak renkli,düzgün iki parçanın birbirine
sıkıca yapışmış olması, ince olup kolayca kırılması gereklidir. İç kabuktan
kolaylıkla bütün olarak çıkmalı , iç randımanı %50’den , iç ağırlığı 5 g’dan
fazla,iç rengi çok açık olmalıdır.İç, kabuk boşluğunu tamamen doldurmalı ,
büzülme yapmamalıdır.Ceviz içinde bulunan total yağ miktarı kuru maddenin
%70’inden çok olmamalıdır. Cevizlerde tohum anacı olarak halen BALABAN çeşidi
kullanılmaktadır. BAZI ÖNEMLİ CEVİZ ÇEŞİTLERİ:
ÇEŞİDİ ÖZELLİĞİ TOZLAYICISI
Yalova 1 Akdeniz ve Ege dışındaki tüm bölgelere önerilir. Taze ve kuru
olarak tüketilir.Eylül sonunda hasat edilir. Yalova 2 Yalova 4
Yalova 2 Taze
tüketime elverişlidir. Kaydadeğer hastalık , zararlı, soğuk ve güneş yanıklığı
zarar. 
Yalova 1
Yalova 3 Kuru olarak değerlendirmeye uygundur. Eylül
sonunda hasat edilir. Hastalık ve zararlılaramukavimdir. Yalova 4
Yalova 4
Erkek ve dişi çiçekler birbirine yakın olgunlaşır.Kuru iç olarak tüketime
elverişlidir.eylül sonunda hasat edilir. Yalova1 Yalova 3
Şebin Tomurcuklar
geç patlar iç kuru ceviz olarak tüketilmeye elverişlidir. Bilecik
Bilecik
Tomurcuklar geç uyanır. Lezzetlidir.İçkuru ceviz olarak tüketilir. Eylül
sonlarında hasat edilir.
1974/4 İç ceviz olarak tüketilir. Yalova 4 1974/7
Taze tüketim için elverişlidir.Meyve çok iridir.
Franguetta İlkbaharda geç
uyanır. Kış soğuklarına dayanıksızdır.
Hartley Oldukça geç uyanır.Kabuklu
olarak satılır.İç kuru ceviz olarak tüketime elverişli, Eylül ortalarında hasat
edilir.
Payne İlkbaharda erken uyanır. Çok verimlidir. Hastalık ve
zararlılara hasastır.iç kuru ceviz olarak tüketilir.Eylül sonunda hasat edilir. 
Ashley Payne’ye benzer verim ve kalitede üstündür.Yan tomurcuklar %80
verimlidir.
Midland Meyve şekli oval ,üniform değil , kabuk rengi açık
esmer, pürüzlülük orta, kabukta yapışma çok iyi
iç kuru ceviz olarak tüketime
uygundur.Eylül’ünikinci yarısında hasat edilir.
BAZIÖNEMLİ CEVİZ ÇEŞİTLERİ: |
ÇEŞİDİ |
ÖZELLİĞİ |
TOZLAYICISI |
|
Akdeniz
ve Ege dışındakitüm bölgelere önerilir. Taze ve olarak tüketilir.Eylül sonunda
hasat edilir. |
Yalova 2 Yalova 4 |
Yalova
2 |
Taze
tüketimeelverişlidir. Kaydadeğer hastalık , zararlı, soğuk ve güneş yanıklığı
zarar. |
Yalova
1 |
Yalova
3 |
Kuru
olarak değerlendirmeye uygundur. Eylülsonunda hasat edilir. Hastalık ve
zararlılaramukavimdir. |
Yalova 4 |
Yalova
4 |
Erkek ve dişi çiçekler birbirine yakın
olgunlaşır.Kuru iç olarak tüketime elverişlidir.eylül sonundahasat edilir |
Yalova1 Yalova 3 |
Şebin |
Tomurcuklar
geç patlar iç kuru ceviz olarak tüketilmeye elverişlidir. |
|
Bilecik |
Tomurcuklar geç uyanır. Lezzetlidir.İçkuru
ceviz olarak tüketilir. Eylül sonlarında hasatedilir. |
|
1974/4 |
İç
ceviz olarak tüketilir. |
Yalova 4 |
1974/7 |
Taze tüketim için elverişlidir.Meyve çok |
|
Franguetta |
İlkbaharda geç uyanır. Kış soğuklarına
dayanıksızdır. |
|
Hartley |
Oldukça geç uyanır.Kabuklu olarak satılır.İç
kuru ceviz olarak tüketime elverişli, Eylül ortalarında hasat edilir. |
|
Payne |
İlkbaharda erken uyanır. Çok verimlidir.
Hastalık ve zararlılara hasastır.iç kuru ceviz olarak tüketilir.Eylül sonunda
hasat edilir. |
|
Ashley |
Payne’ye benzer verim ve kalitede
üstündür.Yan tomurcuklar %80 verimlidir. |
|
Midland |
Meyve şekli oval ,üniform değil , kabuk
rengi açık esmer, pürüzlülük orta, kabukta yapışma çok iyi
iç kuru ceviz
olarak tüketime uygundur.Eylül’ünikinci yarısında hasat edilir. |
|
HASTALIK VE ZARARLILARI:
Cevizlerde görülen en yaygın hastalık Karaleke ,
zararlı ise iç kurdudur. Şubat ayı içersinde %1.5-2’lik Bordo bulamacı ile bütün
gövde ve dallar
yıkanmalı, yere dökülmüş olan yapraklar , kurumuş dallar toplanarak
yakılmalıdır. Mantar enfeksiyonuna karşı Mayıs ve Hazinan aylarında koruyucu
olarak iki ilaçlama yapılmalıdır.(%0,5 lik bakırlı ilaç). Meyveler can eriği
iriliğini alınca Haziran ayı içersinde atılacak bakırlı ilaç ile iç kurduna
karşı insektisit de tatbik edilmelir.Yine Temmuz ayının başında ve sonunda kabuk
sertleşmeden önce2 defa fungusit ve insektisit karışımı tatbik edilmelidir.
Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Yayınları
